In Orbit

In Orbit van Samantha Harvey,

is een prachtig boek om over te schrijven, juist omdat het geen verhaal is dat je "uitleest", maar een boek dat nog lang in je hoofd blijft rondcirkelen.

Ik heb een paar boeken gelezen die je meeslepen door spanning. Andere boeken raken je door de mensen die erin voorkomen. En dan is er In Orbit van Samantha Harvey. Een boek dat eigenlijk nauwelijks een verhaal lijkt te hebben, maar dat me toch niet meer losliet.

Soms lees je een boek waarin van alles gebeurt. En soms lees je een boek waarin ogenschijnlijk bijna niets gebeurt, maar waarin juist daardoor alles gezegd wordt. In Orbit is zo'n boek.

Zes astronauten draaien in één etmaal zestien keer om de aarde aan boord van het internationale ruimtestation. Ze voeren experimenten uit, slapen, eten, praten wat met elkaar en kijken vooral heel veel naar beneden. Naar onze aarde.

Dat klinkt misschien niet als een spannend uitgangspunt. Toch betrapte ik mezelf erop dat ik steeds langzamer ging lezen. Niet omdat het moeilijk was, maar omdat ik de woorden wilde laten bezinken.

Vanuit de ruimte bestaan grenzen niet. Geen landen, geen oorlogen, geen hekken. Alleen één prachtige blauwe planeet, kwetsbaar en indrukwekkend tegelijk. Terwijl beneden het leven doorgaat met oorlogen, natuurrampen, verdriet en politieke ruzies, zweven de astronauten erboven. Dat contrast maakt indruk.

Samantha Harvey schrijft bijna poëtisch. Haar zinnen zijn rustig, beeldend en filosofisch. Dit is geen boek met cliffhangers of onverwachte wendingen. Het is een boek dat je uitnodigt om stil te staan. Om opnieuw te kijken naar de wereld waarin we leven.

Ik begrijp heel goed waarom dit boek de Booker Prize 2024 heeft gewonnen. Niet omdat het spectaculair is, maar omdat het iets doet wat weinig boeken lukt: het laat je even anders naar de aarde kijken. Alsof je zelf voor het raampje van het ruimtestation zweeft.

Samantha Harvey is een Britse schrijfster en docent creatief schrijven. Ze schreef eerder onder meer The Wilderness, The Western Wind en het persoonlijke non-fictieboek The Shapeless Unease, over haar jarenlange slapeloosheid. Met In Orbit brak ze internationaal definitief door en won ze de prestigieuze Booker Prize 2024. Zelf omschrijft ze het boek niet als sciencefiction, maar als een realistisch verhaal over de mens in de ruimte en vooral over onze relatie met de aarde.

In Orbit is misschien niet voor iedere lezer. Verwacht geen actie of een klassieke verhaallijn. Maar houd je van literatuur die je aan het denken zet, dan is dit een bijzonder boek. Een klein boek, met een enorme blik op de wereld.

Soms moet je duizenden kilometers van de aarde verwijderd zijn om te beseffen hoe bijzonder thuis eigenlijk is.